Met een dikke 270 artiesten en kunstenaars bracht 2008 het grootste programma ooit voor ZXZW. Er werd in de breedte uitgebreid door ons meer te richten op beeldende kunst en theater/dans, en er werden maar liefst 5 nieuwe locaties toegevoegd aan de al bestaande lijst van bijna 30. Een extra buitenprogramma wat zich vermomde als onderdeel van de op dezelfde dag georganiseerde autoloze zondag bracht nog eens een voor ZXZW begrippen grote uitbreiding, niet alleen qua publiek, maar vooral qua relatie tot de stad en een week lange residentie van jazz legendes Sun Ra Arkestra was niet alleen voor de algemene ZXZW publiciteit een voltreffer, maar liet Tilburg langzaam verliefd worden op de soms abstracte freejazz van het gezelschap...



ALGEMEEN WEEK
Gedurende de week was er een samenwerking aangegaan met Club Bla uit Oslo, Noorwegen. Een collectief van muzikanten en kunstenaars die zelf ook shows organiseren en ook een eigen festival runnen, wat zeer goed bekend staat in Scandinavie. Samen met de programmeur van Bla, Sten Ove Toft, waren er bands en dj's geboekt die een goed beeld gaven van de uitzonderlijke scene die zich op die plek ontwikkeld. Een dwarsdoorsnede wat betreft genres, maar met een zelfde insteek qua werkhouding. Bands die zich al regelmatig op de internationale podia vertonen, zoals Shining, Monolithic en dj Bjorn Torske werden afgewisseld met nieuwe names als Puma, Svarte Greiner en Arabrot. Elke avond was de Batcave van 013 goed gevuld met om en nabij de 50 bezoekers per dag.

In muziekcafé Cul de Sac werd bewust gekozen voor een wat risicovolle programmering en een late aanvangstijd, wat goed werkte. Elke avond kon daar na beëindiging van het Noorse weekprogramma, nog wat gedronken worden onder de klanken van nieuwe bands als The Hong Kong Dong (B), Munch Munch (uk) en een 8 bit thema-avond met artiesten uit 4 landen. Bezoekersaantallen waren hier boven verwachting.

Jazzpodium Paradox bood een thuis aan het Sun Ra Arkestra, waarover hieronder meer, en was elke dag vol. Elke beschikbare zit- of staplaats werd ingenomen door fans van de jazz legendes en vanuit het buitenland waren er mensen zelfs speciaal voor dit programmaonderdeel ingevlogen! ZXZW mocht hiermee de eerste Amerikaanse bezoekers ontvangen.

ALGEMEEN WEEKEND
In het slotweekend, zoals elk jaar het zwaartepunt van de programmering, werd geëxperimenteerd met nieuwe locaties en met een bundeling van bands die een beetje bij elkaar zouden passen. De nieuwe locaties zorgden echter voor versplintering van het programma en de bundeling van gelijkgestemde bands bleek niet te werken doordat de loop, die juist voor nieuwe bezoekers zorgt bij verschillende genres, nu werd beperkt tot fans van bepaalde stijlen. Er was een licht verschil in publiekstrekkers op de zaterdag en zondag, waardoor zaterdag een beetje een dipje werd in de hele week. Het programma van die zaterdag was weliswaar interessant, maar er waren weinig relatief 'grotere' bands die dag, door een fout in onze planning met enkele iets bekendere namen. Die waren per abuis ook geboekt op de zondag, waardoor die onevenredige zwaarte daar ontstond. Het buitenpodium hielp daar ook niet echt aan mee. Met vier relatief grote namen, Sun Ra Arkestra, Wire, Goldielocks en Cadence Weapon in een gratis aanbod (vanwege autovrije zondag), merkte we dat de zondag bijna 10 keer zo goed bezocht werd als de zaterdag.

Qua bands was het weekend programma weer heel sterk, er was een bredere programmering dan voorgaande jaren met meer indie pop, singer/songwriters en freefolk, wat weer een hele andere bezoekersgroep naar Tilburg trok. Er was helaas ook echter iets teveel opvulmateriaal, te wijten aan het hoge aantal locaties en het te lage budget. Dezelfde redenen waren ook de verantwoordelijke factor in het hoge aantal afzeggingen dit jaar in het weekend programma. Buitenlandse bands konden hun tournees niet rond krijgen en moesten op het laatste moment thuis blijven. Buiten dat alles was de sfeer uitstekend en viel er veel te genieten voor de bezoekers

DANS/THEATER
Voor het eerst was er dit jaar een programma met moderne dans voorstellingen op ZXZW. Gedurende de festivalweek was er elke avond in theater de NWE Vorst een speciale voorstelling te zien. Sonja Augart, choreografe en danseres van Duitse komaf, cureerde dit onderdeel in overleg met het artistieke team. Zij wist een aantal bijzonder verrassende voorstellingen bij elkaar te krijgen, die echt iets toevoegde aan wat er op het moment te zien is in de stad aan dans en bewegingskunst. Deze voorstellingen riepen dan ook meteen discussie op bij de bezoekers en zorgde voor inspiratie bij de bezoekende studenten van de dansacademie van Tilburg. Er was sterke performancekunst met optredens van o.a. Eva Meyer Keller en Ivo Dimchev, die met zijn voorstelling "Lili Händel" ook de prijs voor beste theatervoorstelling van het jaar won in Frankrijk. En dansvoorstellingen van Sonja Si Ahmed en Vloeistof, die met hun "Popcornpretpark" een originele nieuwe cross-over tussen film en dans lieten zien. De dansvoorstellingen waren allen goed bezocht, op 2 dagen was de voorstelling van die dag zelfs uitverkocht! Al met al een waardevolle verbreding van de ZXZW programmering.
Op instellingsniveau heeft ZXZW zowel inhoudelijk als publicitair contact gezocht met Station Zuid. Tot op heden heeft er geen follow up plaats gevonden.


BEELDENDE KUNST
Het beeldende kunst programma van ZXZW08 was opgesplitst in twee grotere thema's: Psychogeografie (dwaalkunst) en Svart Kunstykke (zwarte kunst). Bij 'ZXZW producties' kunt u meer informatie vinden over deze twee thema's en hun uitwerkingen op het festival.

Psychogeografie is het onderzoek van het dagelijkse leven in de stad door middel van artistieke, technologische en sociale ingrepen. Het werk wordt gemaakt door kunstenaars, geeks of activisten die de omgeving onderzoeken. Thema’s zijn de relatie tussen publieke en private ruimte, de invloed van nieuwe digitale technologie als Google maps en Flickr op ons kijken, en het modificeren van een stedelijke omgeving in een tijdperk van schreeuwende billboards en angelloze graffiti. De tactiek is de ingreep. Het resultaat is een mash up van bestaande en nieuwe media als fotografie, breien, de stadswandeling en het landschap.

Svart Kunstykke (Black Art / Zwarte Kunst) is een verzameling beeldend materiaal afkomstig uit een specifieke subcultuur, Black Metal. Het occulte heeft altijd een aantrekkingskracht gehad op kunstenaars en sinds de jaren ’80 heeft deze variant op metal zich daar zelfs specifiek op gericht. De esthetiek van kunst wordt totaal genegeerd en juist imperfectie wordt geaccentueerd. Over- of onderbelichte foto’s en daarvan gedestilleerde kunst speelt een grote rol. Ook hoeft de functionaliteit en leesbaarheid van grafische elementen en letters geen rol te spelen. Het gaat vooral om het overdragen van een specifiek gevoel van onbehagen.

FILMPROGRAMMA
Het filmprogramma van ZXZW in 2008 stond vooral in het teken van de Nederlandse avant-garde uit eind jaren '60. Er werd in samenwerking met Filmbank en Filmmuseum een programma samengesteld rondom de vier belangrijkste filmmakers uit die avant-garde groep: Barbara Meter, Frans Zwartjes, Henri Plaat en Paul de Mol. Laatstgenoemde is tegenwoordig als docent Film verbonden aan de Kunstacademie Tilburg en begeleide elke filmavond met een inleiding en afsluitende discussie over het getoonde. Mede door zijn inzet was dit programmaonderdeel druk bezocht en waren er zelfs twee avonden uitverkocht, wat voor materiaal van deze abstractie en zwaarte ongekend is. Veel studenten van Fontys, maar ook filmfreaks uit heel Nederland bezochten dit programma, dat plaatsvond in de Filmfoyer van Theaters Tilburg.

SUN RA ARKESTRA
The Embassy of the Living Sun Ra was de manifestatie rond het erfgoed van de componist, beeldend kunstenaar en denker Sun Ra. Gedurende het festival waren er optredens van het Sun Ra Arkestra, lezingen, masterclasses en exposities. Heel Tilburg stond een week in het teken van de excentrieke en kleurrijke jazz legende Sun Ra. Het was de eerste keer dat zijn werk in de volledige breedte op een grootschalige manier wordt getoond. Meer informatie hierover bij 'ZXZW producties'


LOSSE ONDERDELEN
Natuurlijk waren er nog enkele dingen die niet onder bovenstaande thema's vielen, maar toch genoemd dienen te worden, zoals bijvoorbeeld Z-STOCK, een posterconventie in samenwerking met het American Poster Institute waarbij aandacht is voor posterontwerpers en drukkers met een DIY inslag en interesse in bands die in het ZXZW programma niet zouden misstaan. Deze posterontwerpers werken op het scherpst van de snede in toegepaste kunst en hebben veel verwantschap met de bands waarvoor zij posters en flyers ontwerpen. In het Duvelhok waren zij drie dagen te gast en toonden en verkochten de topstukken uit hun ontwerpcollectie. Zij waren aangenaam verrast door de opzet van ZXZW en ook voor hen was het een plek om elkaar en het publiek te ontmoeten. Er werden behoorlijk wat posters verkocht en bands en kunstenaars wisselden nummers en informatie uit voor toekomstige samenwerkingen. mission accomplished!

Ook was er de terugkeer van het High- meets Lowbrow event HEAVY METAL BOWLEN in bowling De Dolfijn. Vorig jaar al een groot succes, maar nu binnen een paar weken uitverkocht en voor het eerst ook internationale ploegen aan start! Zo waren er o.a. Finse, Engelse en Amerikaanse deelnemers op de bowlingbanen te vinden. De in Tilburg legendarische DJ Patchman Marco draaide weer fijne metalplaatjes en het bier stroomde rijkelijk.

Een ander speciaal evenement was het EUROVISION NOISE CONTEST, waarbij noisemuzikanten uit 16 verschillende landen werden beoordeeld in een Songfestivalachtige setting. In de NS16 op de vroege zaterdagavond was het dan ook een komen en gaan van geïnteresseerden en noisefans en er werd ook een echte winnaar gekozen door punten van een vakjury. De absurditeit van dit gegeven werd versterkt door de aanwezigheid van een die hard noisepubliek dat commentaar leverde op de jury, discussie aanging en zich soms bemoeide met de puntentelling.


Zoals gezegd was het een enorme line-up en vielen teveel concerten op dezelfde tijden. Qua kwaliteit en kwantiteit sprong vooral de ZXZW slotzondag er uit, maar er moet voor volgend jaar weer naar de balans in het programma en in de hoeveelheid gezocht worden. Ongeveer 50 bands minder en wat locaties eraf zou de totale festival ervaring geen kwaad doen, en een beter gebalanceerd avond/nachtprogramma op do/vr/za zou ook iets zijn waar winst behaald kan worden. De dansbare acts van het festival waren iets te versnipperd nu en stonden niet altijd in de locaties waar zij het beste tot hun recht zouden kunnen komen.